Honing-koning
‘Mam’, zegt mijn dochter, ‘wat staat er nou op dat tasje: Koningtomaten?’
Ik ben net thuis van een middag in het Westland waar de tomatenkassen van Jos Looije staan. Ik heb het tasje met tomaten dat ik ter afscheid kreeg half achter een vaas bloemen gezet zodat de eerste letter aan het zicht ontrokken wordt. ‘Nee’, ik onderdruk een lach, ‘het zijn honing tomaten.’ Maar, zo realiseer ik me tegelijkertijd; eigenlijk zijn het wél koningtomaten. Het zijn met voorsprong de allerlekkerste tomaten die ik ooit geproefd heb.

Smaak
Half mei tref ik op het Fabulous Foodfestival een stand van Honingtomaten waar een ieder blind kan proeven welke tomaat ze de lekkerste vinden. Hoewel ik door mijn volledig reukverlies bijna niets meer proef, doe ik toch mee met de test. Eén tomaat springt daarbij wat betreft smaak en bite er bovenuit. Het blijkt de honingtomaat, een tomaat die voor mij écht smaak heeft, een volle, sappige zoete smaak. Een smaak die doet verlangen naar meer.

Via Twitter ben ik uitgenodigd om in de kassen van Honingtomaten te komen kijken. Waar een verhaal over het bedrijf en een rondleiding door de kassen op het programma staan.

Jos Looije de eigenaar, is een ietwat verlegen man die helemaal opbloeit als hij over zijn tomaten vertelt. In een korte schets van de geschiedenis van het familiebedrijf vertelt hij waarom hij honingtomaten is gaan kweken. Als jongeman zag de tuinderzoon dat verdeeldheid binnen de tuinbouw niet tot succes leidde maar dat specialisatie met één product misschien een beter idee was. Dertig jaar geleden kende men in Nederland alleen maar de losse ronde tomaat en het was dus een vernieuwing dat Jos als een van de eersten vleestomaten ging verbouwen. Daarna volgden de cherry en troscherry tomaten. Het duurde tot 2005 voordat Jos Looije met de honingtomaat aan de slag ging. Tijdens een trip naar Engeland proefde hij een tomaat waarvan hij dacht: ‘Wów, dit is lekker’. Van het een kwam het ander; hij kocht het zaad en via een voorzichtig begin kweekt hij nu volop de uiterst smaakvolle honingtomaat. ’Smaak staat bij ons centraal, daaraan doe ik geen concessies, Zegt Looije. Natuurlijk moet er verdiend worden, maar toch vind ik smaak het állerbelangrijkste.’ 
 
Rondleiding
Zo’n tomatenkas loop je niet zomaar binnen. Dit mag pas als je gekleed bent in plastic laarzen, een witte overal en blauwe handschoenen en als je over een speciaal kussen heen stapt. Lieve help; overal zo ver als ik links, rechts of voor me uit kijk zie ik tot een paar meter hoogte tomatenplanten met daaraan trossen tomaten. Het lijkt of ik in een geordend tomatenwoud ben beland.

Een tomatenplant groeit gemiddeld dertig centimeter per week. Een tros ontwikkelt zich in acht weken van een tak bloemen tot een tros rode rijpe smaakvolle tomaten. De tomaat die het dichtst bij de stengel groeit, heeft de allermeeste smaak. Die heeft namelijk het grootste gedeelte van de eerste voeding gehad en dat proef je. In de kassen slingeren de stengels, waar de trossen al vanaf zijn, zich als een soort lianen om elkaar heen. Een tomatenplant groeit op steenwol, dat is vulkanische as. Na een jaar heeft de plant zijn beste bloeiperiode gehad en wordt hij vervangen. In totaal is hij dan achttien meter lang. Het is bijzonder dat overal in de kas hommelkasten hangen. Hommels worden gebruikt voor de natuurlijke bestuiving van de plant. ‘Je zou misschien bijen verwachten’, vertelt Jos, ‘maar een bij die door het open dak een lekker bloemetje buiten ziet, is in staat om het hele bijenvolk daarnaar toe mee te nemen. En dat doet een hommel niet. Vandaar de hommels.' Ook staan er feromoonvallen, een natuurlijke ongediertebestrijdingsmethode om dieren met geur te lokken. ‘We proberen om zoveel mogelijk met biologische bestrijdingsmiddelen schimmels, bacteriën en ongedierte te bestrijden. Dat doen we door er vooral op tijd bij te zijn. Heel soms worden er andere bestrijdingsmiddelen gebruikt, maar die tomaten worden dan niet meer als honingtomaten verkocht. De honingtomaat is daardoor niet alleen een uiterst smaakvolle tomaat maar ook een puur product, er worden uitsluitend de allerbeste tomaten voor uitgekozen. Een honingtomaat is sappig, met een zacht knappend velletje, zoet en een beetje kruidig, het mondgevoel is stevig en sappig tegelijk. Bijna als een heerlijke bes; een tomaat-bes.

Er kleeft een nadeel aan de honingtomaat: wie deze koning onder de tomaten eenmaal geproefd heeft, zal een andere tomaat nooit meer écht lekker vinden. De honingtomaat is verkrijgbaar bij de betere groentespeciaalzaak en kost gemiddeld € 1.75 per 100 gram.